Ĉiu esperantisto scias, ke la dana ĉef­urbo havas Esperantan nomon: Ko­penhago. Kelkaj cetere proponis la nomon Kobenhaŭno, kiu similas la da­nan nomon, sed ne la anglan (Copen­hagen), ne la germanan (Kopenhagen), ne la francan (Copenhague) kaj ne la latinan (Hafnia). Ŝajnas al mi, ke la urbo devas eterne porti la nomon Ko­penhago; sed eble la plejmulto de la dana esperantistaro dezirus la nomon Kobenhaŭno, kiam ili nun scias, ke ĝi estas proponita.

Vi certe konas la urbnomon Elsinoro por la urbo de Hamleto, kaj mi povas rakonti al vi, ke la esperantistoj en la jutlanda metropolo kreis la nomon Aro­so, kiu ŝajnas al mi treege nona. An­koraŭ ĝi ne estas tre konata, sed mi pro­mesas fari mian eblon por disvastigi ĝin.

Sed ĉu vi konas Esperantan nomon por Aalborg, Odense, Skagen, Esbjerg kaj aliaj gravaj urboj en nia lando? Cer­te ne, ĉar tiaj nomoj ne troviĝas.

Mi skribas tiun ĉi artikoleton por in­teresigi vin pri la solvo de malgranda problemo, kiu por ni danoj ne devus esti sen intereso. Sed mi diras tuj: Mi ne povas solvi la problemon. Ne sufiĉas almeti la literon o por krei kontentigan Esperantan nomon. Kopenhago, Elsino­ro kaj Aroso diferencas sufice multe de la danaj nomoj, sed tamen tiuj tri vor­toj estas bonaj. Odenseo kaj Vejleo estus teruraj monstroj. Kaj kion vi opi­nias pri Randerso kaj Horsenso?

En multaj vortaroj ni jam trovas la vortojn Selando, Fueno, Jutlando kaj Feroaj insuloj, kaj la vortoj Lalando, Falstrio kaj Moeno estas duonoficialaj. Du aliaj grandaj insuloj devus certe porti la nomojn Bornholmo kaj Lange­lando; sed tiel simpla ne estas la afero, kiam temas pri Samsø, Fanø, Taasinge ktp. Ĉu eble Samsio kaj Fanio taŭgas por la du unuaj? Tiuj du vortoj estas analogaj kun Falstrio kaj certe tiel bo­naj kiel tiu vorto. Sed Taasinge estas pli malfacila. "Taasingo" estas neelpartolebla en Espetanto, ni devus do diri "Tasingo" aŭ "Tosingo". Sed tiuj vortoj ŝajnas al mi teruraj, pli bona estus "Tot­singo", kiu rilatas al malnova formo.

Vi konas la nomojn Granda Belto kaj Malgranda Belto. Sed kio pri Øresund? Ĉu ĝi ne devas havi Esperantan nomon, kaj ĉu "La Sundo" sufiĉas? Estas ja aliaj sundoj en la mondo. Ni havas ekz. mem en nia lando Limfjorden. Ĉu "Lim­fjordo"?

Ni petas nun niajn legantojn: Rakon­tu al ni vian opinion pri la afero. Ni deziras scii la Esperantajn nomojn de Aalborg, Randers, Horsens, Skagen, Vejle, Fredericia, Kolding, Esbjerg, Odense, Roskilde kaj, se vi deziras, aliaj urboj. Ni deziras ankaŭ la nomojn de Langeland, Bornholm, Taasinge, Ærø, Samsø, Fanø kaj aliaj insuloj kaj la no­mojn de Øresund kaj Limfjorden.

Ni esperas, ke ni tiamaniere elvokas la bonajn ideojn, tiel ke ni povos pro­vizore fiksi almenaŭ kelkajn bonajn Esperantajn nomojn por danaj urboj, insuloj kaj sundoj.

Diru al ni ankaŭ: Kion vi opinias pri Kobenhaŭno?

En la antaŭa numero de Dansk Esperanto-Tidende s-ro Kr. Langgaard skri­bis artikolon pri geografiaj nomoj en Danlando. Ankaŭ mi iomete okupis min pri ĉi tiu vere tre interesa kaj nepre sol­venda problemo. Por solvi ĝin oni po­vas eble uzi la ĉisube skizitan metodon.

Unue mi respondu la demandon: Kial ni havu internaciajn nomojn?

Unue, ĉar la internacia formo estas senpere elparolebla de ĉiu eksterlanda esperantisto.
Due, ĉar kaj por danoj kaj por eksterlandanoj estas pli facile, se dum parolo oni ne ŝanĝu la lingvan so­noron por diri alilingvan nomon.
Trie, ĉar la derivitaj formoj (-a, -ano k.t.p.) estas eblaj - laŭ mia opinio - nur, se internacia formo ekzistas.

Do mi rekomendas la jenan sistemon:

• 1. Se la loko estas eksterlande konata kaj tial havas specialajn nomojn - inter si similajn - en la diversaj lingvoj, oni uzu la 15-an regulon de la zamenhofa gramatiko. Oni adoptas la inter­nacian formon, eble post ortografia transskribo.
• 2. Se la unua metodo ne estas aplikebla, oni povas uzi la formon uzitan en la latina lingvo, la internacia lingvo de antaŭa tempo.
• 3. Se nek internacia nek latina formoj ekzistas, oni uzu la danan nomon, ĉu
  (a) rekte per nura almeto de "o", - ĉu post transskribo de
  (b) la nuna aŭ
  (c) pli malnova formo.

Laŭ la 1-a regulo ni ricevas aŭtomate la nomojn Kopenhago, Elsinoro, Sundo. La internacia formo Kopenhago absolute malebligas la formon Kobenhaŭno. Ĝi estu mortnaskita! Kaj ekzistas nur unu Sundo! En antaŭa tempo, kiam nia lan­do estis pli potenca, oni postulis de ĉiu ŝipo trapasante la Sundon la sundimpo­ston ĉe Elsinoro. Tiel tiuj du nomoj fa­riĝis internacie konataj, kaj tial nun ne­pre neŝanĝeblaj.

La nomo Aarhus estas malfacila. Oni elektu inter la kvar formoj Arhuso (2 kaj 3b), Aroso (2 kaj 3c), Aarhuso (3a) kaj Orhuso (3b). Aroso estas elektinda pro eŭfoniaj kaŭzoj. Arhuso similas al la plej ofte uzata latina formo, sed ne estas same facile elparolebla kiel Aroso kaj ankaŭ ne sonas same bele. Tio eĉ pli validas pri la kvarsilaba monstro Aarhuso. Orhuso havas la aventaĝon de fonetika simileco, sed samtempe la ma­lavantaĝon de ortografia malsimileco. La lasta estas en ĉi tiu kazo la pli grava, ĉar la transskribita litero estas komenca litero. Kaj ankaŭ ĉi tie la "rh" sonas malbele. Do ni elektu la formon Aroso. Pri tio konvinkas nin ankaŭ la derivaĵoj: arosa, arosano, arosanino.

Tiel zorge oni devas pripensi la de­mandon en ĉiu unuopa kazo. Oni vidas, ke la gravajn malfacilaĵojn kaŭzas la specialaj danaj literoj aa (å), y, æ kaj ø, kelkfoje ankaŭ la longeco de la vorto.

Pri la ceteraj urbnomoj mi volas diri nur tiom, ke mi ne timas uzi la nomojn Ålborgo, Asenso, Aŭgustenborgo, Bo­genso, Brunderslevo, Kristiansfeldo, Es­bjergo, Fredericio, Frederiksundo, Fre­deriksverko, Haderslevo, Haslo, Her­ningo, Hobro, Holstebro, Horsenso, Ker­temindo, Koldingo, Korsoro, Lemvigo, Mariagro, Maribo, Marstalo, Midelfano, Nakskovo, Nibo, Nordborgo, Niborgo, Nistedo, Odenso, Randerso, Ribo, Ring­stedo, Roskildo, Silkeborgo, Skago, Skanderborgo, Skivo, Slagelso, Stego, Svaneko, Svendborgo, Sonderborgo, Ti­stedo, Tondero, Vardo, Vejlo, Viborgo, Vordingborgo.
Sed restas ja ankoraŭ multaj nomoj, kiujn mi ne kuraĝas transskribi. Tion faru la esperantistoj en la respektivaj urboj.

Selando, Fueno, Jutlando, Feroaj in­suloj, Lalando, Falstrio kaj Moeno estas sufice taŭgaj. Certe ni diru Bornholmo kaj Langelando, aŭ eble sen "e": Lang­lando. Aŭ ĉu oni emas traduki: Long­lando? Samsio kaj Fanio estas bonegaj! Taasingo aŭ Tasingo vere ne taŭgas. Mi preferas la formon Tosingo, sed mi ne volas nei, ke Torsingo sonas pli bele. Ne estas eble transformi Ærø en Esperan­tan ortografion, tiel ke ĝi similas al la dana vorto. Ĉu oni laŭ la metodo pro­ponita de s-ro Langgaard kuraĝus diri Erio? Limfjordo sendube estas tre bona vorto. Ke tiu fjordo estas la limo inter la kontinenta Jutlando kaj la nordjut­landa insulo estas ja konata fakto. Pri la korekta etimologio ni ne parolu!

Estas certe, ke kreante tiajn interna­ciajn nomojn ni plej ofte akiras forgaj monstroj. Sed ni memoru, kion mi jam diris: Ni bezonas tiajn vortojn ne pro ni mem, sed pro la eksterlandaj esperantistoj.